Канадскиот премиер: Ова е пресвртница, Европа ќе изгради нов светски поредок

Макфакс

04/05/2026

16:32

253

Големина на фонт

а а а

Европа нема да се покори на побрутална иднина, но може да стане основа од која ќе се обнови меѓународниот поредок, изјави денес канадскиот премиер Марк Карни. Тој ги даде овие забелешки како прв неевропски лидер кој присуствуваше на состанок на Европската политичка заедница во Ерменија, објавува Гардијан.

Состанокот започна утрово во Ереван во време на високи тензии во Ормускиот теснец и обновени сомнежи за посветеноста на САД кон НАТО алијансата. „Не веруваме дека сме предодредени да се покориме на свет кој е затворен во себе и брутален, а состаноци како овој укажуваат на подобар пат напред“, рече Карни.

Крај на ерата на американското лидерство?

Канадскиот премиер отворено сугерираше дека ерата на американското лидерство завршува и ја објасни симболиката на учеството на Канада на европскиот политички собир. „Мое цврсто лично верување е дека меѓународниот поредок ќе биде обновен, но ќе биде изграден од Европа“, рече Карни.

Тој додаде дека учесниците на состанокот не само што ја демонстрираат силата на своите вредности во одбраната на поредокот базиран на правила, туку и вредноста на самата нивна сила.

„Светот поминува низ пресвртница во неколку димензии. Некои ја користат интеграцијата како оружје, а правилата повеќе не ги ограничуваат хегемоните“, предупреди канадскиот премиер.

Повлекувањето на силите од Германија од страна на Трамп

Овој осми состанок на Европската политичка заедница се одржува во Ереван за да се демонстрира решеноста на Европа да ја спречи Ерменија да се врати во орбитата на Русија. Средбата, исто така, доаѓа во услови на обновена загриженост за улогата на САД во НАТО по изненадувачката одлука на американскиот претседател Доналд Трамп да повлече повеќе од 5.000 војници од Германија. Овој потег ги потврди најлошите стравувања на Европејците за сигурноста на трансатлантската алијанса.

„Не можеме да негираме дека некои од сојузите на кои се потпираме не се онакви какви што би сакале да бидат. Има повеќе тензии во овие сојузи отколку што треба да има“, рече британскиот премиер Кир Стармер во Ереван. Тој додаде дека начинот на кој лидерите ќе реагираат на овие тензии веројатно ќе ги дефинира настаните во годините што доаѓаат, а можеби и за една генерација.

Макрон бара независност од Кина

Францускиот претседател Емануел Макрон не ја спомена директно Америка, но постојано нагласуваше дека Европа е релативно посигурна, што ја прави привлечна во Азија, Латинска Америка и Африка. Тој нагласи дека Европа сè уште се соочува со голема задача да ги намали ризиците, така што повеќе нема да зависи од другите, вклучително и од Кина, за критични минерали.

„Главниот проблем што го имаме, покрај војните, е голема стратегија за намалување на ризиците. Ни треба поголема солидарност, повеќе инвестиции и подобра организација за да се заштитиме од големите геополитички ризици“, рече Макрон. Целта е да се обезбеди Европа да ја задржи својата предвидливост и привлечност на глобално ниво.

Зеленски: Летото е моментот на вистината

Украинскиот претседател Володимир Зеленски рече дека Русија ќе се соочи со клучен момент во лето, кој го нарече можност за проширување на војната или движење кон дипломатија. Тој рече дека е клучно да не се укине пакетот санкции освен ако Русија не одлучи да ја заврши војната.

Зеленски повика на создавање функционален дипломатски формат во кој Европејците мора да седнат на маса за време на сите преговори. Тој верува дека европското присуство е неопходно за да се обезбеди заштита на интересите на континентот и Украина во секој потенцијален мировен процес.