Сепак, аналитичарите и експертите за Блискиот Исток предупредуваат дека ваквите тврдења не одговараат на реалноста. Според нив, новиот режим е построг, порепресивен и поотворено поврзан со Исламската револуционерна гарда (ИРГК), додека структурата на власта останала практично непроменета, пишува Си-ен-ен.

Што всушност значи „промена на режимот“?

Политиколозите потенцираат дека вистинска промена на режимот подразбира системска трансформација на начинот на управување со земјата, обично со надворешна или значајна внатрешна интервенција, а не само замена на луѓето на врвот на власта. Иран и понатаму останува под истата авторитарна теократија што е на сила од револуцијата во 1979 година. Војната и актуелните кризи дополнително ги зајакнале тврдокорните воени фракции и ги поттикнале антиамериканските чувства во земјата.

Мона Јакубијан, директорка на програмата за Блискиот Исток во Центарот за стратешки и меѓународни студии, изјави: „Овој режим е поцврст, помалку подготвен за компромис и, искрено, поотворено е потчинет на ИРГК. Елиминирана е дел од тогашната владејачка елита, но тоа не значи драматична промена во тоа кој е на власт или каков е нивниот став кон САД.“

Јакубијан предупреди дека во моментов нема доволно информации за внатрешното работење на иранската влада. Особено се непознати детали за здравствената состојба и активностите на врховниот лидер Моџтаба Хамнеи, кој не се појавил јавно или на фотографии од почетокот на војната. Сепак, се знае дека Хамнеи има силни врски со ИРГК, што го прави повеќе зависен од воените структури отколку што бил неговиот татко.

Иранскиот претседател Масуд Пезешкијан и другите членови на власта остануваат исти, спротивно на тврдењата на Трамп.

Зголемена државна репресија

Аналитичарите очекуваат дека засилениот режим ќе ја интензивира репресијата врз сопствените граѓани. Али Ваез, директор на Проектот за Иран во Меѓународната кризна група, рече: „Новото раководство е составено од поединци кои биле длабоко вклучени во домашната репресија. Новиот шеф на ИРГК, претседателот на парламентот и советникот за национална безбедност сите имаат долгогодишно искуство во задушување на протести.“

Иранските власти брутално ги потиснаа протестите во јануари, пукајќи во илјадници демонстранти, а извршени се најмалку девет егзекуции поврзани со зимските протести. Новото раководство ќе биде претпазливо кон било какви обиди за народно востание и ќе се обиде да ги спречи новите протекувања на информации и разузнавачки пропусти.

Контрола над интернетот

Контролата на интернет во Иран останува цврста. Националната интернет блокада влезе во својот 36-ти ден, а пребарувачите се строго цензурирани.

Клучни зборови како „војна“ не даваат резултати, а пристап до меѓународната мрежа имаат само оние со посебни безбедносни дозволи.

Нуклеарни амбиции

Експертите предупредуваат дека војната може дополнително да ја зајакне решеноста на режимот да се здобие со нуклеарно оружје. Поранешниот врховен лидер, ајатолахот Али Хамнеи, издал фатва (верски декрет) против нуклеарното оружје, но тој декрет завршил со неговата смрт.

Али Ваез додава: „Војската е ослабена конвенционално, но сè уште има краток пат до нуклеарно оружје, вклучувајќи над 400 килограми високо збогатен ураниум.“

Јакубијан истакнува дека ИРГК би можела да следи примерот на Северна Кореја, која е заштитена од надворешни напади поради поседување на нуклеарно оружје.

Контрадикторни пораки од Вашингтон

Во своите изјави од Белата куќа, Трамп повтори дека Иран е „на прагот“ на нуклеарно оружје, спротивно на проценките на американските и западните разузнавачки служби. Тој ги поврза овие тврдења со своето убедување дека „промената на режимот“ веќе се случила, иако, како што рече, тоа не било целта на САД.

Американскиот државен секретар, Марко Рубио, беше повнимателен, посочувајќи дека новото раководство можеби има поразумна визија, но треба да се подготви за можноста дека тоа не е случај.

„Иранскиот народ е неверојатен, но проблемот е свештеничкиот режим. Ако новите лидери навистина се поразумни, тоа би била добра вест за светот“, рече Рубио.