Се вратил на родниот грчки остров Икарија, каде што луѓето живеат подолго отколку каде било во Европа, очекувајќи дека таму ќе почине. Наместо тоа, живеел уште повеќе од четири децении, станувајќи симбол на тајната на долговечноста на овој остров, пишува „Greekreporter“.

Стаматис Мораитис е роден на Икарија, а како млад се преселил во Соединетите Американски Држави во потрага по подобар живот. Таму ја запознал Гркинката Елпиники, со која се оженил и добил три деца. Служел и во американската војска за време на Втората светска војна.

Во 1976 година почнал да има проблеми со дишењето, па отишол на лекар поради сомневање за срцеви проблеми. Срцето му било здраво, но прегледите откриле многу посериозен проблем – терминален карцином на белите дробови. Лекарите му рекле дека му остануваат само уште неколку месеци живот.

Откако истото мислење го добил од повеќе лекари, Мораитис морал да донесе тешка одлука: да остане во САД и да се подложи на агресивна хемотерапија во близина на своите деца или да се врати на родната Икарија и последните месеци од животот да ги помине во мир. Одлучил да се врати во Грција, со желба да биде погребан во семејната гробница. Така, наместо скап погреб во Америка, можел да заштеди пари за сопругата и децата.

Враќањето на Икарија

По долго патување преку Атлантикот, Мораитис се вратил на Икарија, еден од светски познатите „сини зони“ – подрачја чии жители живеат невообичаено долго. Во првите денови главно бил врзан за кревет.

Кога пријателите од детството дознале дека се вратил, почнале да го посетуваат речиси секое попладне. Со часови разговарале покрај чаша вино, а Мораитис набрзо сфатил дека ја донел вистинската одлука.

Поминале шест месеци, но наместо неговата состојба да се влоши, се случило нешто целосно неочекувано. Прогнозите на лекарите се покажале како неточни. Од ден на ден се чувствувал сè подобро. Станал од кревет, почнал да ја обработува градината, секојдневно шетал низ селото и одел во локалното кафуле, каде што со пријателите играл тавли, грчка верзија на табла.

Месеците се претвориле во години. Ракот, се чинело, исчезнал. Градината напредувала, а Мораитис дури доградил две соби за да можат децата и внуците од Америка да го посетуваат. Уживал во локалната храна, домашното вино и едноставниот живот.

Речиси четири децении подоцна, тој за Би-Би-Си изјавил: „Не сум лекар, но мислам дека виното помогна.“

Тајната на долговечноста на Икарија

Грчкиот остров Икарија е една од најпознатите светски „сини зони“ – места каде што луѓето живеат значително подолго од просекот. Многу жители доживуваат 100 и повеќе години, со добро здравје и активен живот.

Островот често го нарекуваат и „островот каде што луѓето забораваат да умрат“. Жителите на Икарија во просек живеат околу десет години подолго од луѓето во поголемиот дел од Западна Европа, а Мораитис станал еден од најпознатите примери за овој феномен. Неговото закрепнување многумина го опишуваа како медицинско чудо, додека други го поврзуваа со начинот на живот на островот – чистиот воздух, здравата исхрана и животот со помалку стрес.

Мораитис велел дека долговечноста ја должи на природната храна, лековитите билки, домашното вино, секојдневната работа на отворено и мирниот живот. Не сакал флаширано вино, туку во рестораните носел свое, тврдејќи дека индустриските вина содржат премногу конзерванси.

Неговиот начин на живот се совпаѓа со она што го покажуваат и истражувањата. Студиите објавени во Националната медицинска библиотека на САД укажуваат дека животните навики имаат многу поголемо влијание врз очекуваниот животен век отколку генетиката, која учествува со околу 20 отсто. Жителите на „сините зони“, како Икарија, не само што живеат подолго, туку и поретко заболуваат од хронични болести. Слични заклучоци наведуваат и експертите за исхрана, истакнувајќи дека локалната медитеранска исхрана во голема мера се совпаѓа со препораките на лекарите.

Мораитис починал на 2 февруари 2013 година и четири дена подоцна бил погребан во семејната гробница на Икарија, пишува „Прототема“. Официјално, починал на 98-годишна возраст, додека самиот тврдел дека имал 102 години, бидејќи не бил сигурен кога точно е роден.