Озонската дупка над Земјата во 2025 година беше една од најмалите во последните децении, соопшти Светската метеоролошка организација (СМО).
Тоа беше втора година по ред во која и длабочината и обемот на озонската дупка беа значително под просекот за периодот од 1990 до 2010 година, според најновиот извештај на агенцијата на ОН, објавен на Меѓународниот ден за зачувување на озонската обвивка.
„Минатогодишната озонска дупка беше четврта или петта најмала откако во 1992 година беа забележани сериозни обрасци на оштетување на озонската обвивка“, соопшти организацијата.
Според СМО, тоа делумно е последица на природните атмосферски појави кои предизвикуваат годишни осцилации. Сепак, клучниот фактор е намалената употреба на вештачки супстанции кои ја оштетуваат озонската обвивка, како што се хлорофлуоројаглеродите („CFC“), во текот на последните децении.
Овие супстанции, познати како фреони, некогаш се користеа во фрижидери, клима-уреди, пени за гасење пожари и лакови за коса.
Генералната секретарка на СМО, Селест Сауло, изјави дека ова претставува успешна приказна во областа на заштитата на животната средина.
„Озонската обвивка се обновува од 2000 година и можеме да очекуваме нејзино целосно закрепнување во рок од неколку децении“, рече таа.
Виенската конвенција за заштита на озонската обвивка беше усвоена во 1985 година, а подоцна следуваше и Монтреалскиот протокол.
Според податоците на Светската метеоролошка организација, овие мерки довеле до постепено укинување на повеќе од 99 отсто од регулираните супстанции што ја оштетуваат озонската обвивка, меѓу кои и „CFC“ соединенијата.
Потенката озонска обвивка овозможува поголема количина штетно ултравиолетово („UV“) зрачење од Сонцето да стигне до Земјата. Кај луѓето тоа може да предизвика оштетување на кожата или рак на кожата, како и катаракта.
Во делови од Европа, нивото на „UV“ зрачење е зголемено за дури 20 отсто од средината на 1990-тите години, според податоците на СМО.
Мерењата спроведени на терен покажале дека тоа првенствено е предизвикано од намалената облачност и, како последица на тоа, зголеменото годишно времетраење на сончевата светлина.
„Со оглед на овој тренд, целените и ефикасни мерки за заштита од „UV“ зрачење се од најголема важност“, соопшти СМО.
